Het voorstel van decreet over de "Blue Deal" heeft twee hoofddoelen: het streven naar een volledige integratie van het beleid met betrekking tot watertekorten en het zorgen voor meer duidelijkheid omtrent financiering. Deze doelen zijn van essentieel belang. Minaraad, SERV en SALV formuleren in hun gezamenlijk advies dan ook aanbevelingen om deze doelstellingen sterker te laten doorwerken.
SERV
De SALV adviseert samen met de Minaraad en de SERV over het BVR hergebruik bedrijfsafvalwater. Eerder gaf de adviesraad samen met de overige raden al aanbevelingen over het decreet dat de rechtsgrond voor dit besluit creëerde en waarin de raden enkele bezorgdheden uitten. De raden stellen vast dat de bezorgdheden meegenomen zijn bij de voorbereiding van dit besluit en appreciëren het gevoerde overleg en steunen het voorgestelde toepassingsgebied en de globale aanpak van dit besluit.
Werk het kader voor de vergunningsaanvraag voor drainages verder uit en verbeter het inzicht in mogelijke milderende maatregelen. Dat zeggen de SALV, de SERV (Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen) en Minaraad in hun advies over het ontwerp van besluit over de ‘grondwatertrein’. Daarin gebeuren in hoofdzaak aanpassingen aan de regulering over bemalingen, drainages en grondwaterwinningen.
De aanpak van complexe projecten moet beter vinden de SALV, de Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen (SERV) en de Mobiliteitsraad van Vlaanderen (MORA). Die verbeterde aanpak moet leiden tot een versnelling van de realisatie van complexe projecten. Acht jaar na de start van het decreet complexe projecten is nog geen enkel project vergund geraakt, laat staan uitgevoerd. Toch blijven de drie raden vertrouwen hebben in de principes en doelstellingen van het decreet. Om de kwaliteit van het proces te versterken, maakten de raden op eigen initiatief een gezamenlijk advies op.
De SALV, de SERV en de Minaraad vragen om landbouw als taakstelling expliciet op te nemen in de regelgeving die de invoering van het instrument peilbeheer vooropstelt. Dat instrument komt er voor alle gebieden waar het oppervlaktewaterpeil kunstmatig geregeld wordt én waar natuur, landbouw en andere functies specifieke eisen stellen aan het peilbeheer. Met de invoering zet de Vlaamse Regering eindelijk concrete stappen in de richting van transparante, onderbouwde en overlegde doelstellingen voor het kwantitatief beheer in een deel van de waterlopen.
De SALV ondersteunt samen met de Minaraad en de SERV de doelstellingen van de nieuwe aanpak om de lozing van gevaarlijke stoffen (zoals PFAS) maximaal te voorkomen en nog meer dan voorheen onder de aandacht te brengen. Tegelijk wijzen ze op de nood aan een bredere systeemaanpak. Beleid rond gevaarlijke stoffen beperkt zich immers niet tot afvalwater (end of pipe) maar omvat ook materialen-, product- en innovatiebeleid. De samenhang hiermee is nu onvoldoende duidelijk.
Daarnaast is er een oplossing nodig voor een aantal problemen bij de implementatie van de nieuwe aanpak:
Er zijn bijkomende maatregelen nodig om de gebiedsgerichte doelstellingen van de Habitatrichtlijn te realiseren. Dat zegt de SALV samen met de Minaraad en de SERV in een gezamenlijk advies over het Luchtbeleidsplan 2030. Die bijkomende maatregelen moeten er komen via de definitieve Programmatische Aanpak Stikstof (PAS). Over de PAS zullen de adviesraden zich in een later advies buigen. In afwachting daarvan stellen zij dat de analyse van de bereikte resultaten en het nodige maatregelenpakket vanuit verschillende invalshoeken bekeken kan worden:
Vlaanderen moet tijdig werk maken van de omzetting van de Europese Verordening over het hergebruik van water. Dat stellen de Minaraad, de SERV en de SALV in een gezamenlijk advies op vraag van Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir over diverse wijzigingen in de waterwetgeving. Er is evenwel ook nood aan een grondig debat over de reikwijdte, de gevolgen en de meerwaarde van de voorstellen voor een bredere scope dan die Verordening.
De SALV, de Minaraad en de SERV betreuren dat het ambitieniveau in het ontwerp van de Derde Stroomgebiedbeheerplannen lager ligt dan in de vorige plannen. De raden vinden de onderbouwing hiervoor over het algemeen zwak. De Derde Stroomgebiedbeheerplannen bepalen wat Vlaanderen tussen 2022 en 2027 zal doen om de toestand van de waterlopen en het grondwater te verbeteren en ons beter te beschermen tegen droogte en overstromingen.